Posts Tagged ‘jongeren’

Ouders opgelet: seks toch niet onbelangrijk voor jongeren

Wednesday, November 4th, 2015

Door: Esha Metiary & Joyce Nafzger

“Romantiek voor jongeren belangrijker dan seks,” berichtten verschillende nieuwsmedia op 11 september. Uit een studie van de Universiteit Utrecht en de Rijksuniversiteit Groningen zou blijken dat jongeren meer waarde hechten aan romantiek dan aan seks. Dagboekanalyses van 183 tieners zouden uitwijzen dat ouders zich veel minder zorgen hoeven te maken dan tot nu toe de traditie was. Maar kun je aan de hand van opgeschreven hersenspinsels met zekerheid stellen dat seks een ondergeschikte rol speelt bij tieners? En komt de kop wel overeen met de uitkomst van het onderzoek?

Romantiek voor jongeren belangrijker dan seks, meldden NU.nl, Metro, AD.nl en vele andere media op 11 september. Bron was een ANP-bericht, gebaseerd op een presentatie van het project ‘Studies on Trajectories of Adolescent Relationships and Sexuality’ (STARS). Maar in hoeverre is een dagboek, in het bijzonder een tienerdagboek, een betrouwbare bron als het gaat om het openlijk uiten van gevoelens?

Dagboekanalyse betrouwbaar?

Marianne Cense, onderzoeker naar de seksuele gezondheid van jongeren bij kenniscentrum voor seksualiteit Rutgers, stelt dat seksualiteit te privé en te beladen is met taboes om er openlijk over te schrijven. “Als het gaat om zelfrapportage van jongeren over seksualiteit, kun je in het algemeen wel stellen dat jongeren (of volwassen) vast niet alles opschrijven of melden wat ze denken/fantaseren/doen op dit gebied.”

Oral historica Marie-Louisse Janssen, gespecialiseerd in gender en seksualiteit aan de Universiteit van Amsterdam, acht het juist wel waarschijnlijk dat jongeren hun seksuele gedachten en gevoelens uiten in onderzoeksdagboeken. Wel betwijfelt zij, net als Cense, of deze overeenkomen met de werkelijkheid. “De belangrijkste valkuil is dat wat mensen in een dagboek schrijven vaak gebaseerd is op wensen, verzinsels, fantasie, dromen en verlangens die lang niet altijd, of zelfs meestal niet, overeenkomen met de werkelijkheid en werkelijk gedrag. Dan wordt het een soort pornografie.” Op de vraag of zij de analyse van 183 tienerdagboeken ‘watervast’ genoeg vindt om de gekopte conclusie te trekken, antwoordt zij stellig: “Natuurlijk niet”.

Wieke Dalenberg van Project STARS verbaast zich over deze reacties. Zij beaamt dat seksualiteit een privacygevoelig onderwerp is, maar meent dat in de dagboekstudie juist getracht is een veilige setting te creëren. Bovendien hielden de adolescenten in kwestie geen traditioneel dagboek bij, maar een onderzoeksdagboek waarin expliciete vragen gesteld werden over seksualiteit. De vergelijking tussen de dagboeken en pornografie ziet Dalenberg niet. Zij acht de adolescenten capabel om hun gedrag en fantasieën van elkaar te onderscheiden: “De dagboekuitingen die ik gelezen heb, laten zich niet als ‘pornografisch’ omschrijven.”

(On)terechte bezorgdheid ouders

NU.nl stelt dat ouders zich minder zorgen hoeven te maken dan ze traditioneel deden. Cense vindt dat “nogal een aanname”. De conclusie dat ouders zich geen zorgen moeten maken, lijkt haar dan ook “niet iets wat de onderzoekers geconcludeerd zullen hebben, maar meer iets uit de koker van de journalist.”

Cense merkt in contact met leraren “dat ze verbaasd zijn dat de leeftijd waarop Nederlandse jongeren geslachtsgemeenschap hebben, nauwelijks zakt de afgelopen twintig jaar. Dat blijft rond de 17 jaar.” Een bevinding die het idee ‘de jeugd van tegenwoordig doet het steeds eerder en roekelozer’ tegenspreekt.

Volgens Dalenberg van Project STARS kan uit het onderzoek inderdaad niet de conclusie worden getrokken dat bezorgdheid van ouders onterecht is. Volgens haar is mogelijke bezorgdheid afhankelijk van iedere individuele situatie. “Voor sommige ouders is het gegrond om je zorgen te maken om je kind en andere ouders hoeven zich minder zorgen te maken, afhankelijk van het kind.”

Foutieve interpretatie

Er zijn nog meer kinken in de kabel van het nieuwsbericht. De kop komt volgens Dalenberg niet voort uit het volledige onderzoek, maar is gebaseerd op het deelonderzoek onder 300, dus niet 183, jongeren in verschillende deelstudies, waarvan de uitkomst is gemisinterpreteerd. Bovendien hebben er ‘slechts’ 1.300 en niet 13.000 jongeren deelgenomen aan het totale onderzoek. Deze numerieke onjuistheid in het oorspronkelijke ANP-bericht en de daarop gebaseerde nieuwsberichten is intussen aangepast.

Uit de resultaten blijkt niet dat voor jongeren ‘romantiek belangrijker is dan seks’, wel dat ze in de onderzoeksdagboeken relatief veel over romantiek schrijven. Dalenberg: “We zagen dat alle jongeren in bijna elke dagboekrapportage een onderwerp over de romantische aspecten van seksualiteit hebben beschreven. De jongeren die niet seksueel actief waren, rapporteerden geen onderwerpen over seksueel gedrag. De jongeren die wel seksueel actief waren, rapporteerden wel onderwerpen over seksueel gedrag, maar de frequentie was alsnog vrij laag in vergelijking met romantische onderwerpen.”

Seksueel actief of niet, adolescenten leggen in hun zelfrapportage eerder de nadruk op de romantische aspecten dan op seksueel gedrag zelf. Niet verrassend, volgens Dalenberg. “Seksueel gedrag gebeurt regelmatig in de context van een romantische relatie. Het is dus niet gek dat de dagelijkse beleving van jongeren meer bestaat uit romantische aspecten van seksualiteit.” Het waardeoordeel ‘romantiek voor jongeren belangrijker dan seks’ komt dus niet voort uit het onderzoek, maar is door de media toegekend.

Romantiek en seksualiteit beide van belang

Jawel, romantiek staat in relatie tot seksualiteit. En jawel, in zelfrapportage leggen jongeren de nadruk op de romantische aspecten, maar het STARS-onderzoek geeft geen uitsluitsel over het waardeoordeel van adolescenten. Nieuwsmedia trokken de overhaaste en foutieve conclusie dat romantiek belangrijker is voor jongeren dan seks. Dus nee ouders, helaas. Seksualiteit is tóch niet onbelangrijk voor uw jonge telgen. Maar wees gerustgesteld: hun dagboeken gaan eerder over een onschuldige eerste kus dan over de door u gevreesde ‘eerste keer’.

Foto: Luis Llerena (Stocksnap, CCo)

CBS-cijfers over daling jonge verdachten overdreven

Friday, November 7th, 2014

door: Justin Kevenaar en Samantha Wouterse

Misdaadcijfers van het CBS doen het goed in de media, maar vaak is het niet duidelijk welke factoren invloed hebben op deze cijfers. Nieuwscheckers zocht het uit bij het ANP-bericht ‘Aantal jonge verdachten van misdrijven daalt’ van 10 september 2014 en kwam tot de conclusie dat deze cijfers meer zeggen over het registratiesysteem dan over het aantal verdachten. “Het systeem is rampzalig”‘, vindt de politievakbond.

Volgens het ANP daalde in Nederland het aantal jonge geregistreerde verdachten, jongeren tussen de 12 en de 25 jaar, vanaf 2008 met 40 procent. Een opvallend grote daling, die ons onwaarschijnlijk in de oren klinkt.

Laten we eerst kijken hoe het aantal jonge verdachten zich de afgelopen jaren ontwikkelde. Uit onze tabel, samengesteld op basis van CBS-gegevens (hier en hier), blijkt: vanaf 1999 tot 2007 nam het aantal verdachten sterk toe. Daarna is er een sterke daling te zien en komt het aantal aangehouden verdachten weer uit op ongeveer het zelfde percentage als in 1999. De blauwe lijn geeft het percentage 12-17-jarige verdachten weer op het totaal aantal jongeren van die leeftijd, de groene lijn het aantal 18-25-jarigen.

In deze tabel zijn cijfers te zien van het aantal aangehouden verdachten en niet van het aantal geregistreerde verdachten. Dit omdat er geen cijfers zijn van het aantal geregistreerde verdachten van voor 2006. Wel maken de beide verdachtencijfers vanaf 2006 dezelfde trend door.

Onverklaarbare stijging

De criminaliteit onder jongeren is al jaren aan het dalen. Dit past in de internationale trend dat in grote steden de misdaad afneemt. Criminoloog Henk Elffers maakt uit slachtofferenquêtes en aangiftecijfers op dat in Nederland de criminaliteit onder de jeugd sinds 2002 daalt. Dat die daling pas sinds 2008 in de verdachtencijfers is terug te zien, kan hij niet verklaren. Wel zegt hij tegen Nieuwscheckers dat het politiebeleid veel invloed heeft op deze cijfers: “Als de politie bedenkt dat ze zich meer op x gaan richten, dan zie je ook dat x in de cijfers stijgt.”

Ido Weijers, bijzonder hoogleraar aan de Universiteit Utrecht, uitte al in 2008 twijfel aan de cijfers. Volgens hem hebben stijgingen en dalingen in dit soort statistieken voor 75 procent te maken met  de efficiëntie van het politieregistratiesysteem. “De waarheid is dat de jeugdcriminaliteit al jaren op hetzelfde niveau ligt. De politieregistratie liet jarenlang een stijging zien (en recent een daling), maar dat zegt weinig over de ontwikkeling van jeugdcriminaliteit. De pakkans is zeer gering. Politiecijfers zeggen ook vooral iets over de activiteit van de politie”, aldus Weijers.

Rampzalig nieuw registratiesysteem

Dat de cijfers meer zeggen over de politie dan over de het aantal verdachten wordt nog duidelijker als we kijken naar de berichtgeving over het nieuwe landelijke registratiesysteem dat vanaf 2008 geleidelijk werd ingevoerd. Uit verschillende krantenberichten uit 2010 blijkt dat politieagenten het systeem omzeilen omdat het omslachtig is. Hierdoor worden veel processen verbaal niet meer opgenomen in het systeem.

Wat het effect daarvan op de cijfers is, blijft onduidelijk. Een woordvoerder van het Wetenschappelijk Onderzoeks- en Documentatiecentrum (WODC), dat onderzoek naar misdaad doet in opdracht van het Ministerie van Justitie, bevestigt wat ook in onderzoeken van het WODC te lezen valt: dat ook zij het effect ervan niet kennen. Zij baseren zich op de cijfers van het CBS.

Politievakbond: “Cijfers zijn volledig onbetrouwbaar”

Dat het effect van dit systeem niet genegeerd mag worden, wordt duidelijker met een bericht van de politievakbond zelf. Voorzitter Gerrit van de Kamp overhandigde in 2010 een zwartboek over het disfunctionerende registratiesysteem aan de voorzitter van de korpsbeheerdersraad. Aldus Van der Kamp tegen Nieuwscheckers.”De cijfers zijn volledig onbetrouwbaar! Naast dat rampzalige nieuwe systeem, is ook de aangiftebereidheid gedaald en dat werkt door in de statistieken. Het ernstige aan deze situatie is dat de cijfers rechtstreeks worden overgenomen door het CBS en vervolgens worden deze gebruikt voor wetenschappelijk onderzoek en door de Tweede Kamer.”

Naast het nieuwe registratiesysteem zijn er ook andere factoren die invloed hebben op het aantal jonge verdachten. Zo blijkt uit rapporten van het WODC dat politieagenten de laatste jaren zaken vaker afdoen met een waarschuwing. Deze worden dus niet opgenomen in het systeem. Ook lijkt criminaliteit onder jongeren zich te verplaatsen naar de online wereld. En deze vorm van misdaad is lastiger op te sporen dan crime in de ‘echte’ wereld.

Reactie ANP

Dat criminaliteit onder jongeren daalt, daar zijn de meeste criminologen het over eens. Maar hoe sterk die daling is, blijft onduidelijk. Wat wel duidelijk wordt, is dat de verdachtencijfers voornamelijk de veranderingen in het politiebeleid representeren. En dat het onwaarschijnlijk is dat de misdaad eerst enorm steeg en nu flink daalt.

Hoewel het ANP vermeldt dat het nieuwe registratiesysteem van invloed is op de cijfers, zegt het niet of dit de cijfers verhoogt of verlaagt. De inzichten van criminologen en andere betrokkenen buiten het WODC blijven buiten beeld.

Het ANP voert aan dat voor het bericht het WODC gebeld is en dat er verder geen aanleiding was om het persbericht van het CBS in twijfel te trekken, omdat er geen feitelijke onjuistheden in staan. Dat neemt volgens Nieuwscheckers niet weg dat de cijfers weinig zeggen over de criminaliteit onder jongeren.

Jongeren, stress en sociale media: expert is ook maar een mens

Tuesday, October 7th, 2014

door: Jessica Jonker en Malou Stoop

Ruim driekwart van de tieners heeft zoveel stress dat een burn-out op de loer ligt, aldus het AD op 11 september 2014. Het nieuws werd onder meer overgenomen door NU.nl en De Telegraaf. Sociale media zijn een grote oorzaak van de stress, beweert het AD op basis van een onderzoek en de uitspraken van een deskundige. Maar in het onderzoek gaf 78 procent van de tieners juist aan vrijwel nooit stress te hebben door sociale media. Bovendien zegt de opgevoerde burn-outspecialist tegen Nieuwscheckers geen expert te zijn op het gebied van burn-outs bij kinderen of door sociale media.

Het onderzoek naar stress is gedaan bij het jongerenpanel van EenVandaag. NRC Next checkte dit nieuws al eerder bij de onderzoekers, een opiniepeiler van EenVandaag en psycholoog Ybe Meesters. Uit het artikel van NRC Next en het rapport van EenVandaag komen al een aantal opvallende dingen naar voren. Uit het onderzoek blijkt dat 76 procent van de jongeren wel eens een hoge prestatiedruk ervaart, maar volgens klinisch psycholoog Meesters is dit niet hetzelfde als een burn-out.

Daarnaast blijkt uit het onderzoeksrapport niet dat driekwart van de jongeren stress ervaart door sociale media. ”Slechts één op de tien (9%) deelnemers zegt hier wekelijks stress van te ondervinden. Wel geeft ruim een derde (34%) aan dat hun leven een stuk relaxter zou zijn zonder sociale media’’, aldus NRC Next. Hoewel dit laatste resultaat duidt op negatieve gevolgen van sociale media, geeft 78 procent van de respondenten aan vrijwel nooit stress te hebben door sociale media.

Sociale media

Maar dat is niet het enige wat er mis is met dit nieuws. Volgens het AD beweert Carol van Velzen, klinisch psycholoog bij het ‘burnoutprogramma’ van het Universitair Medisch Centrum in Groningen, dat sociale media voor een belangrijk deel bijdragen aan een burn-out. Waar baseert zij deze uitspraken op? Van Velzen stond Nieuwscheckers graag te woord, omdat het artikel in het AD haar in negatieve zin verrast had: de krant heeft alleen de twee opmerkingen gebruikt die ze had gemaakt als leek. ”De opmerking over sociale media was een lekenuitspraak. Dat is mijn expertise helemaal niet, die opmerking maakte ik vanuit persoonlijke ervaring”, aldus Van Velzen.

Ook is de klinisch psycholoog het niet eens met de laatste alinea van het AD, die begint met de zinnen: ‘Om jongeren voor deze ellende te behoeden ziet Van Velzen nadrukkelijk een rol voor de ouders. “Leer kinderen af en toe nee te zeggen en hoe ze moeten ontspannen.”‘ Van Velzen: “Het lijkt nu alsof ik een grote rol voor ouders zie, maar het was gewoon een antwoord op de vraag of ouders eventueel een rol zouden kunnen spelen bij de stress van hun kinderen.” Ook bij deze uitspraak heeft Van Velzen naar eigen zeggen benadrukt dat ze als moeder sprak en niet als expert.

Burn-outs bij jongeren

Carien Karsten is psychotherapeut en coach op het gebied van burn-outs en heeft verschillende jongeren in haar praktijk. Er bestaat geen rechtstreeks verband tussen sociale media en een burn-out zegt zij: “Sociale media kunnen op zichzelf geen burn-out veroorzaken, maar als iemand zich voelt buitengesloten, dan kan diegene mogelijk stress ervaren bij het zien van sociale foto’s van anderen.” Maar die stress kan ook ervaren worden door bijvoorbeeld gezinssituaties, vriendschappen en schoolprestaties. Bovendien wil Karsten benadrukken dat stress niet hetzelfde is als een burn-out.

Jongeren en sociale media: moeilijk nieuws

Het AD beweert dat sociale media negatieve invloed hebben op stress bij tieners, zonder hier de juiste bronnen voor te gebruiken. Het medium trok verkeerde conclusies uit het onderzoek van EenVandaag en gebruikte de lekenuitspraken van iemand die expert is op het gebied van burn-outs bij volwassenen. Zowel de onlineredactie als de nieuwsredactie van het AD hebben niet gereageerd op verzoeken om commentaar.

Het AD is overigens niet het eerste medium dat blundert met berichtgeving over onderzoek naar jongeren en sociale media. Zo toonde Linda Duits twee jaar geleden al aan dat onder andere het NOS Journaal een lang en kritiekloos item had gemaakt over de negatieve gevolgen van sociale media, op basis van een PR-stunt.

Uitgangspunten
RSS
TIP ONS!
  • arbeid (6)
  • archeologie (3)
  • beurshandel (1)
  • biologie (5)
  • cultuur (6)
  • dagelijks leven (25)
  • economie (15)
  • financiën (2)
  • gezondheid (15)
  • journalistiek (3)
  • mediahype (6)
  • medisch (63)
  • milieu (3)
  • misdaad (28)
  • Multicultureel (7)
  • natuur (8)
  • oorlog (2)
  • pedagogiek (9)
  • politiek (9)
  • psychologie (30)
  • Psychopathie (2)
  • religie (5)
  • seksualiteit (5)
  • Slaap (1)
  • Social media (3)
  • Sport (2)
  • Tandheelkunde (4)
  • Technologie (5)
  • uiterlijk en gezondheid (4)
  • Uncategorized (9)
  • verkeer (6)
  • voeding (8)
  • wetenschap (58)
  • Zorg (4)
  • De Nieuwe Reporter
  • Hans van Maanen
  • Journalistiek & Nieuwe Media
  • FHJ Factcheck
  • Regret the Error
  • Snopes